- Yöntem hareketli ağırlıklı ortalamadır: her giriş ortalamayı günceller, her çıkış o anki ortalamayla maliyetlenir.
- Maliyet ürün ve depo bazında ayrı tutulur; depolar arası transfer kaynak deponun maliyetini taşır.
- Gelen faturadan girişte maliyet satır indirimi sonrası KDV hariç birim fiyattır; dövizli faturada faturanın kuruyla TL'ye çevrilir.
- Maliyeti bilinmeyen giriş sıfır sayılmaz, "Maliyet yok" olarak işaretlenir ve stok değerine katılmaz.
- Değerleme raporu toplam stok değerini, güvenilir değer payını ve eksik maliyetleri gösterir; eksikler bir sihirbazla tamamlanır.
Stok maliyeti neden önemlidir?
Satılan malın maliyeti bilinmeden brüt kâr hesaplanamaz. Aynı ürünü ay içinde farklı fiyatlarla aldığınızda, satılan her adedin maliyetine hangi fiyatın yazılacağı bir yöntem sorusudur. Yöntem ne olursa olsun önemli olan tutarlılık ve eksik maliyetin gizlenmemesidir: maliyeti bilinmeyen bir satış sıfır maliyetli sayılırsa kâr olduğundan yüksek görünür.
Hareketli ağırlıklı ortalama nasıl çalışır?
Faturika her ürün için her depoda ayrı bir ortalama tutar. Giriş yapıldığında eldeki stokun toplam değeri ile giren malın değeri toplanır ve yeni miktara bölünür. Çıkışta o anki ortalama, çıkışın maliyeti olarak kaydedilir; bu kayıt sonradan değişmez.
| Hareket | Miktar | Birim maliyet | Eldeki miktar | Ortalama | Stok değeri |
|---|---|---|---|---|---|
| Alış | +10 | 100 TL | 10 | 100 TL | 1.000 TL |
| Alış | +10 | 120 TL | 20 | 110 TL | 2.200 TL |
| Satış | −5 | 110 TL (ortalama) | 15 | 110 TL | 1.650 TL |
| Alış | +5 | 130 TL | 20 | 115 TL | 2.300 TL |
Bu örnekte satılan 5 adedin maliyeti 550 TL'dir ve sonraki 130 TL'lik alış bu tutarı değiştirmez. Satılan malın maliyeti kâr zarar analizinde bu çıkış kayıtlarından toplanır.
Girişin maliyeti nereden gelir?
| Giriş türü | Maliyet | Güven |
|---|---|---|
| Gelen e-Faturadan "Depoya Stok Girişi" | Satır indirimi sonrası KDV hariç birim fiyat; dövizde faturanın kuruyla TL | Belge kaynaklı |
| Stok satırlı gider fişi | Satırın KDV hariç birim fiyatı; dövizde fişin kuruyla TL | Belge kaynaklı |
| Gelen e-İrsaliye | Bekler; bağlanan alış faturası gelince faturadan tamamlanır | Bekliyor |
| Depolar arası transfer | Kaynak depodaki maliyet | Belge kaynaklı |
| Açılış stoğu | Ürün kartındaki alış fiyatı (yalnız tahmin) ya da sihirbazdan girilen maliyet | Tahmini ya da onaylı açılış |
| Müşteri iadesi, sayım fazlası | Güncel ortalama | Tahmini |
Kuru olmayan dövizli alış "kur bekliyor", hiçbir kaynağı olmayan giriş "maliyet yok" olarak kalır. İkisi de stok değerine sıfır diye katılmaz.
Stok maliyeti adım adım
- Stok takibini açın: Ürün kartında stok takibini "Yapılsın" olarak işaretleyin; maliyet yalnız stok takipli ürünlerde hesaplanır.
- Alışları faturadan girin: Gelen e-Faturayı içeri alın ve belge sayfasındaki "Depoya Stok Girişi" düğmesiyle ürünleri depoya alın ya da alışı stok satırlı gider fişiyle girin; maliyet belgeden gelir.
- Açılış stoğunu girin: Programa başlarken elinizdeki stoğu girin. Ürün kartında alış fiyatı varsa açılış stoğu bu fiyatla tahmini maliyetlenir; gerçek maliyeti defter ya da belge kaydınıza göre sihirbazdan girersiniz.
- Değerleme raporunu kontrol edin: Raporlar › Stok Analizi › Değerleme ekranında "Maliyet Veri Kalitesi" bölümüne bakın; eksik ya da tahmini maliyet sayısını izleyin.
- Eksikleri tamamlayın: "Eksik Stok Maliyetlerini Tamamla" sihirbazında birim maliyeti, geçerlilik tarihini, güven sınıfını ve gerekçeyi girin; ilgili stok yeniden hesaplanır.
Stok değerleme raporu
Raporlar › Stok Analizi › Değerleme ekranı her ürün ve depo için miktarı, ortalama birim maliyeti, toplam değeri ve durumu listeler; depo seçerek daraltabilirsiniz. Üstteki kartlar:
- Toplam Stok Değeri: maliyeti bilinen stokların toplam değeri.
- Güvenilir Değer Payı: yeniden hesap beklemeyen ve maliyeti bilinen kısmın değeri.
- Maliyeti Eksik / Tahmini Hareket: maliyeti bilinmeyen ve tahmini maliyetli hareket sayıları.
- Yeniden Hesap Bekleyen: geçmiş tarihli hareket nedeniyle zinciri yeniden hesaplanacak ürün-depo sayısı.
"Maliyet Veri Kalitesi" bölümü stoklu her ürün-depo kapsamını en zayıf girişinin güvenine göre sınıflar: belge kaynaklı, onaylı açılış, tahmini ya da eksik. Kesin maliyet oranı, tahmini ve eksik oranları ile kur bekleyen hareket sayısı burada görünür. Farklı birimlerdeki miktarlar (adet, kilogram, metre…) tek toplamda birleştirilmez.
Eksik maliyetleri tamamlama
"Eksik Stok Maliyetlerini Tamamla" sihirbazı maliyeti bilinmeyen girişleri listeler; sistemde ilgili alış kaydı varsa önce o belgeyi kontrol etmenizi söyler. Her satır için birim maliyeti, para birimini (dövizde kuru), geçerlilik tarihini, güven sınıfını ve gerekçeyi girersiniz. Miktarlar değişmez, yalnız maliyet tamamlanır. Belge ya da defter kaydına dayanan değer için "kullanıcı onaylı açılış" seçilir ve ayrıca onay kutusu işaretlenir; yaklaşık değer için "tahmini" seçilir. Girdiğiniz değer kesin belge maliyeti sayılmaz ve raporlarda ayrı gösterilir. Kaydettiğinizde ilgili stokun maliyet zinciri yeniden hesaplanır.
Bilmeniz gereken sınırlar
- Tek yöntem hareketli ağırlıklı ortalamadır; FIFO, LIFO ya da standart maliyet seçilemez.
- Değerleme raporu güncel durumu gösterir; geçmiş bir tarih itibarıyla stok değeri raporu yoktur.
- Taşıma, gümrük gibi alış masrafları ürün maliyetine kendiliğinden eklenmez; transferde de masraf eklenmez.
- Gelen e-İrsaliyedeki fiyat kesin sayılmaz; maliyet, irsaliyeye bağlanan alış faturası gelince tamamlanır. Birden çok aday fatura satırı varsa otomatik seçim yapılmaz.
- Kuru girilmemiş dövizli alışın maliyeti "kur bekliyor" olarak kalır; kur girilene kadar stok değerine ve kâr hesabına katılmaz.
- Stok maliyeti yönetimsel bir hesaptır; resmî envanter ve değerleme kayıtlarınızı mali müşaviriniz tutar.
Sık sorulan sorular
Hareketli ağırlıklı ortalama maliyet nedir?
Her yeni girişte eldeki stokun toplam maliyeti ile giren malın maliyeti toplanıp toplam miktara bölünür; çıkan mal o anki ortalamayla maliyetlenir. Örneğin 10 adet 100 TL'den alınmış ürüne 10 adet 120 TL'den giriş yapılırsa ortalama 110 TL olur; sonraki satışlar 110 TL'den maliyetlenir.
Sonradan yapılan alış eski satışların maliyetini değiştirir mi?
Hayır. Çıkış, yapıldığı andaki ortalamayla kayda geçer; sonraki girişler geçmiş çıkışları değiştirmez. Yalnız geçmiş tarihli bir hareket girildiğinde sıralama bozulduğu için ilgili ürün ve depo "yeniden hesap bekliyor" olarak işaretlenir ve maliyet zinciri baştan hesaplanır.
İndirimli alış faturasında maliyet nasıl hesaplanır?
Satırdaki indirim düşülmüş KDV hariç tutar miktara bölünür. Örneğin 10 adet 100 TL'lik satırda 100 TL indirim varsa birim maliyet 90 TL'dir. KDV maliyete eklenmez.
Dövizli alışın maliyeti nasıl bulunur?
Faturanın üzerindeki kurla TL'ye çevrilir: 50 USD birim fiyatlı ve kuru 40 olan faturada birim maliyet 2.000 TL'dir. Canlı kur kullanılmaz; faturada kur yoksa maliyet "kur bekliyor" olarak kalır.
Açılış stoğunun maliyeti nasıl girilir?
Ürün kartında alış fiyatı varsa açılış stoğu bu fiyatla tahmini olarak maliyetlenir; yoksa maliyet eksik kalır. Gerçek maliyeti "Eksik Stok Maliyetlerini Tamamla" sihirbazından girersiniz: belge ya da defter kaydına dayanıyorsa "kullanıcı onaylı açılış", yaklaşık bir değerse "tahmini" seçersiniz.
Stoktan fazla satış yaparsam maliyet ne olur?
Çıkış yine son ortalamayla maliyetlenir ama stok eksiye düştüğü için bu maliyet tahmini sayılır. Eksi stoklu ürünler kâr raporunun güvenilirliğini düşürür; alışı girdiğinizde zincir düzelir.
İlgili sayfalar
Stok Takip Programı
Faturayla otomatik düşen stok, çoklu depo ve transfer, kritik stok uyarısı, maliyet ve değerleme raporu.
Kâr Zarar Analizi
Satış, stok maliyeti ve giderlerden net satış, brüt kâr, marj ve yönetimsel faaliyet kârı; ürün ve müşteri kârlılığı, önceki dönem karşılaştırması ve dışa aktarım.
Gelen Fatura Yönetimi
Gelen e-Faturaları tek kutuda toplar; tedarikçi ve metin kurallarıyla kategori/etiket atar, içeri alır ya da arşivler.
Barkodlu Satış Programı
Barkod ya da stok koduyla sepet, nihai tüketiciye e-Arşiv ve mükellefe e-Fatura, nakit/kart/havale tahsilatı ve stok çıkışı yapan Hızlı Satış ekranı.
Bu sayfa Faturika'nın 11 Ekim 2026 tarihli sürümüne göre gözden geçirildi. Stok Takip Programı özelliğinin genel anlatımı için Stok Takip Programı sayfasına bakın; ücretsiz deneyin.