Şahıs Şirketi mi Limited Şirket mi? Yeni Girişimciler İçin Karşılaştırma
Yeni bir iş kurarken verilecek ilk kararlardan biri şirket türüdür. Doğru cevap herkes için aynı değildir; ciro ve kâr beklentinize, risk profilinize, ortak yapınıza ve büyüme planınıza göre değişir. Günlük dilde "şahıs şirketi" denen yapı hukuken şahıs (ferdi) işletmesidir; limited şirket ise ayrı tüzel kişiliği olan bir sermaye şirketidir.
Bu yazıda iki yapıyı kuruluş, sermaye, vergi, sorumluluk, defter tutma ve e-Belge yükümlülükleri açısından 2026'da geçerli resmî rakamlarla karşılaştırıyoruz. Oran ve tutarlar GİB mevzuat sayfalarından ve Resmî Gazete'den alındı.
Şahıs şirketi ve limited şirket: kısa karşılaştırma
| Konu | Şahıs şirketi | Limited şirket |
|---|---|---|
| Tüzel kişilik | Yok; işletme sahibinin kendisidir | Var; ortaklarından ayrı bir kişidir |
| Kurucu | Tek gerçek kişi | Bir veya daha çok gerçek ya da tüzel kişi; ortak sayısı en çok 50 |
| En az sermaye | Yasal alt sınır yok | 50.000 TL esas sermaye |
| Kazancın vergisi | Gelir vergisi, 2026'da %15–%40 artan oranlı | Kurumlar vergisi %25; dağıtılan kâr payında %15 kesinti |
| Borçlardan sorumluluk | İşletme borçları sahibinin borcudur | Ortaklar şirket borçlarından sorumlu değildir; kamu borçlarında istisna var |
| Defter | Hadleri aşmıyorsa işletme hesabı, aşarsa bilanço | Her zaman bilanço esası |
| e-Arşiv (e-Arşiv'e kayıtlı değilse, 2026) | İşletme hesabında vergiler dahil 3.000 TL'yi aşan faturalar | Tutara bakılmaksızın tüm faturalar |
Kuruluş ve sermaye
Şahıs şirketi, işe başlamanın vergi dairesine bildirilmesiyle (VUK m.153) ve faaliyetin niteliğine göre ilgili sicile kayıtla faaliyete geçer. Sözleşme ya da asgari sermaye gerekmez; kapatmak da kolaydır.
Limited şirket ise Türk Ticaret Kanunu'na göre kurucuların, sermayenin tamamını ödemeyi şartsız taahhüt ettikleri şirket sözleşmesini ticaret sicili müdürlüğünde yetkili personelin huzurunda imzalamasıyla kurulur (TTK m.585). En az esas sermaye, 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (Resmî Gazete, 25.11.2023) ile 10.000 TL'den 50.000 TL'ye yükseltildi. Anonim şirkette bu tutar 250.000 TL'dir. Nakden taahhüt edilen payların en az dörtte birinin tescilden önce ödenmesi şartı limited şirketlere uygulanmaz.
Halihazırda limited şirketiniz varsa şu tarihe dikkat edin: 7511 sayılı Kanunla TTK'ya eklenen geçici 15. maddeye göre sermayesi en az tutarın altında kalan anonim ve limited şirketler, sermayelerini 31.12.2026 tarihine kadar yeni tutarlara yükseltmezse infisah etmiş (sona ermiş) sayılır. Ticaret Bakanlığı bu süreyi birer yıl olarak en çok iki kez uzatabilir.
Kuruluş masrafları limited şirkette belirgin şekilde daha yüksektir; güncel tutarları başvurudan önce ticaret sicili müdürlüğünüzden teyit edin.
Vergilendirme: gelir vergisi mi, kurumlar vergisi mi?
Şahıs şirketi: artan oranlı gelir vergisi
Şahıs işletmesinin ticari kazancı yıllık beyannameyle beyan edilir ve Gelir Vergisi Kanunu'nun 103. maddesindeki artan oranlı tarifeye tabi tutulur. 2026 takvim yılı gelirlerine uygulanacak tarife 332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile belirlendi:
| Gelir dilimi (ücret dışı gelirler) | Oran |
|---|---|
| 190.000 TL'ye kadar | %15 |
| 190.000 – 400.000 TL arası | %20 |
| 400.000 – 1.000.000 TL arası | %27 |
| 1.000.000 – 5.300.000 TL arası | %35 |
| 5.300.000 TL üzeri | %40 |
Oran yalnızca o dilime giren kısma uygulanır. Örneğin 400.000 TL kazancın vergisi 190.000 × %15 + 210.000 × %20 = 70.500 TL'dir; 1.000.000 TL kazançta bu tutar 232.500 TL'ye çıkar.
Şahıs işletmesine özgü iki destek de karşılaştırmayı etkiler:
- Genç girişimci istisnası: İlk kez ticari, zirai ya da mesleki kazanç mükellefiyeti açılan ve bu tarihte 29 yaşını doldurmamış tam mükellef gerçek kişilerin, faaliyete başladıkları yıldan itibaren üç vergilendirme dönemi boyunca kazançlarının tarifenin ikinci dilimindeki tutara kadar olan kısmı gelir vergisinden istisnadır. GİB'e göre 2026 için bu tutar 400.000 TL'dir. İşte bizzat çalışmak ve işletmeyi eş ya da yakın akrabadan devralmamış olmak gibi şartlar aranır. Aynı rehbere göre genç girişimcilere sağlanan sigorta prim desteği ise 1 Ocak 2026'dan itibaren kaldırıldı.
- Basit usul: Kazancı basit usulde tespit edilenlerin bu kazancı gelir vergisinden istisnadır (GVK mükerrer m.20/A); basit usulün ayrıca kendi şartları vardır.
Limited şirket: kurumlar vergisi ve kâr dağıtımı
Limited şirketin kazancı üzerinden %25 kurumlar vergisi alınır (Kurumlar Vergisi Kanunu m.32; bankalar, finans ve sigorta şirketleri gibi bazı kurumlarda oran %30). 2025 ve sonraki dönemlerde ayrıca yurt içi asgari kurumlar vergisi uygulanır: hesaplanan kurumlar vergisi, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının %10'undan az olamaz. Yeni kurulan şirketler için önemli bir ayrıntı: bu kural ilk defa faaliyete başlayan kurumlara, faaliyete başladıkları hesap döneminden itibaren üç hesap dönemi boyunca uygulanmaz (KVK m.32/C).
Vergi sonrası kâr, dağıtılmadıkça şirkette kalır. Tam mükellef şirketin tam mükellef gerçek kişi ortağa dağıttığı kâr paylarından %15 gelir vergisi kesintisi yapılır (GVK m.94/6-b-i; oran 9286 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 22.12.2024'ten itibaren %15). Kârın sermayeye eklenmesi kâr dağıtımı sayılmaz. Ortağın ayrıca yıllık beyan yükümlülüğü tutara göre değişir.
Basitleştirilmiş bir hesap
Yıllık 1.500.000 TL vergi öncesi kazanç varsayalım (indirim, istisna, SGK primleri ve ortağın yıllık beyanı hariç):
- Şahıs şirketi: 232.500 + (500.000 × %35) = 407.500 TL gelir vergisi.
- Limited şirket: 1.500.000 × %25 = 375.000 TL kurumlar vergisi. Kalan 1.125.000 TL'nin tamamı dağıtılırsa üzerine 168.750 TL kâr payı kesintisi gelir.
Kâr şirkette kalıp yatırıma dönüşüyorsa limited şirket avantajlı olabilir; kârın tamamı her yıl çekiliyorsa fark kapanabilir, hatta tersine dönebilir. Düşük kazançta ise alt dilimlerin %15 ve %20 oranları şahıs şirketini öne çıkarır.
Sorumluluk: kişisel malvarlığınız risk altında mı?
En kritik fark budur. Şahıs işletmesinin sahibinden ayrı bir kişiliği olmadığı için işletmenin borcu, sahibinin borcudur; alacaklılar kişisel malvarlığınıza da başvurabilir.
Limited şirkette TTK m.573'e göre ortaklar şirket borçlarından sorumlu değildir; yalnızca taahhüt ettikleri sermaye payını ödemek ve şirket sözleşmesindeki ek ödeme ile yan edim yükümlülüklerini yerine getirmekle yükümlüdür. Kamu alacakları için ise önemli bir istisna vardır: Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 35. maddesine göre şirketten tahsil edilemeyen amme alacağından ortaklar sermaye payları oranında doğrudan sorumludur; payını devreden ve devralan da devir öncesi borçlardan müteselsilen sorumlu tutulur. Aynı kanunun mükerrer 35. maddesi, şirketten tahsil edilemeyen amme alacaklarının kanuni temsilcilerin (şirket müdürlerinin) şahsi malvarlığından da tahsil edilebileceğini düzenler.
Defter tutma ve e-Belge yükümlülükleri
Her türlü ticaret şirketi birinci sınıf tüccar sayıldığından limited şirket bilanço esasına göre defter tutar (VUK m.177). Şahıs işletmesi ise iş hacmi sınırların altındaysa işletme hesabı esasında kalabilir. 2026'da geçerli sınırlar (VUK Genel Tebliği Sıra No 588): alım-satım işlerinde yıllık alımlar 2.500.000 TL ya da satışlar 3.500.000 TL, hizmet işlerinde gayrisafi iş hasılatı 1.200.000 TL. Bu sınırlar aşıldığında geçiş VUK m.180'e göre olur: bir dönemde sınırın %20'den fazla aşılması ya da arka arkaya iki dönem %20'ye kadar aşılması hâlinde izleyen dönemden itibaren bilanço esasına geçilir.
Defter türü, 2026'da fatura düzeninizi doğrudan etkiler. e-Arşiv uygulamasına kayıtlı olmayan bilanço esasındaki mükellefler, 1 Ocak 2026'dan itibaren tüm faturalarını tutara bakılmaksızın e-Arşiv olarak düzenler. İşletme hesabı esasındaki şahıs işletmelerinde vergiler dahil 3.000 TL eşiği 31 Aralık 2026'ya kadar sürer; 2027'den itibaren onlar için de tutar sınırı kalkar.
e-Fatura zorunluluğunun sınırları ise iki yapıda aynıdır: brüt satış hasılatı 3 milyon TL, internet satışında 500 bin TL. e-Fatura kapsamındaki bir şahıs işletmesi sermaye şirketine dönüşürse yeni şirket de e-Fatura'ya dahil olmak zorundadır; süre, ticaret siciline tescil tarihini izleyen ayın başından itibaren 3 ayı geçemez. Tüm eşikler için e-Belge zorunluluğu rehberine bakabilirsiniz.
Prestij, ortaklık ve büyüme
Kurumsal müşterilerle çalışacak, yatırım alacak ya da ortaklı bir yapı kuracaksanız limited şirket daha uygun bir zemindir. Tek başına ve hizmet ağırlıklı çalışan girişimciler için şahıs işletmesi çoğu zaman yeterlidir; iş büyüdüğünde sermaye şirketine dönüşmek de mümkündür.
Karar vermeden önce kontrol listesi
- İlk üç yılda beklediğiniz yıllık kazanç ve bunun ne kadarını işten çekeceğiniz.
- Ortak ya da yatırımcı planınız var mı?
- Müşterileriniz kurumsal mı; tedarikçi olmak için şirket şartı arıyorlar mı?
- İşin taşıdığı borç ve sözleşme riski ne kadar?
- 29 yaşından küçükseniz genç girişimci istisnasının şartlarını sağlıyor musunuz?
- İnternet satışı yapacak mısınız; 500 bin TL e-Fatura sınırına ne zaman ulaşırsınız?
Hangisini seçmeli?
Kabaca özet: hızlı ve düşük maliyetli başlangıç, düşük risk ve orta düzey kazanç şahıs şirketini; yüksek kâr beklentisi, kârın işte kalması, kurumsal müşteri ve risk sınırlama ihtiyacı limited şirketi öne çıkarır. Karar öncesinde mali müşavirinizle kendi rakamlarınız üzerinden simülasyon yapın.
Hangi türü seçerseniz seçin, ilk günden düzenli kayıt tutmak işinizi kolaylaştırır. Faturika ön muhasebe programıyla teklif, fatura, cari ve kasa takibini tek ekrandan yönetebilir; şahıs işletmesi olarak başlıyorsanız gelir gider takibiyle işin nabzını tutabilir, müşterilerinize teklif hazırlayıp kabul edilen teklifi fatura taslağına dönüştürebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
2026'da limited şirket kurmak için en az ne kadar sermaye gerekir?
En az esas sermaye 50.000 TL'dir (TTK m.580, 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı). Kurucular sermayenin tamamını ödemeyi taahhüt eder; nakdi payların dörtte birinin tescilden önce ödenmesi şartı limited şirkete uygulanmaz. Sermayesi bu tutarın altında olan mevcut şirketlerin 31.12.2026'ya kadar sermaye artırması gerekir.
2026'da kurumlar vergisi oranı kaç?
Genel oran %25'tir. Ayrıca yurt içi asgari kurumlar vergisi nedeniyle hesaplanan vergi, indirim ve istisnalar öncesi kurum kazancının %10'undan az olamaz; bu kural yeni kurulan şirketlere ilk üç hesap döneminde uygulanmaz. Dağıtılan kâr paylarında ayrıca %15 kesinti yapılır.
Şahıs şirketinde vergi oranı nedir?
Kazanç artan oranlı gelir vergisi tarifesine tabidir. 2026'da ücret dışı gelirler için dilimler 190.000 TL'ye kadar %15, 400.000 TL'ye kadar %20, 1.000.000 TL'ye kadar %27, 5.300.000 TL'ye kadar %35 ve üzeri %40'tır; oran yalnız ilgili dilime giren kısma uygulanır.
Tek kişi limited şirket kurabilir mi?
Evet. TTK m.573'e göre limited şirket bir veya daha çok gerçek ya da tüzel kişi tarafından kurulabilir; ortak sayısı elliyi aşamaz.
Şahıs şirketimi sonradan limited şirkete çevirebilir miyim?
Evet. İşletmeniz e-Fatura kapsamındaysa yeni şirket de e-Fatura'ya geçer; süre, tescil tarihini izleyen ayın başından itibaren 3 ayı geçemez. Dönüşümün usulünü ve vergisel sonuçlarını mali müşavirinizle planlayın.